Erdosteina (Erdosteinum)

Erdosteina to substancja czynna z grupy leków mukolitycznych. Stosuje się ją w chorobach dróg oddechowych przebiegających z zaleganiem gęstego śluzu. Dzięki właściwościom mukolitycznym i antyoksydacyjnym ułatwia odkrztuszanie oraz poprawia komfort oddychania u pacjentów. Sprawdź, jak działa, kiedy lekarz może ją zalecić i jakie środki ostrożności warto zachować podczas terapii.

Co to jest erdosteina i jak działa?

Erdosteina to tiolaktonowa pochodna aminokwasu metioniny. Należy do grupy leków mukolitycznych. Sama w sobie jest prolekiem – nie działa bezpośrednio. Dopiero po podaniu doustnym wątroba przekształca ją w 3 aktywne metabolity zawierające wolne grupy tiolowe (SH). Najsilniejszy z nich to N-tiodiglikolohomocysteina, oznaczana jako M1.

Mechanizm działania na poziomie dróg oddechowych

Grupy tiolowe metabolitów erdosteiny rozrywają mostki dwusiarczkowe łączące włókna glikoprotein w śluzie. Dzięki temu wydzielina traci lepkość i elastyczność. Rzadszy śluz łatwiej usuwa naturalny mechanizm rzęskowy i odruch kaszlowy.

Erdosteina działa też antyoksydacyjnie – neutralizuje wolne rodniki tlenowe i chroni alfa-1-antytrypsynę przed inaktywacją przez dym tytoniowy. Ogranicza produkcję cytokin prozapalnych (IL-6, IL-8) oraz zmniejsza zdolność bakterii Gram-dodatnich i Gram-ujemnych do przylegania do nabłonka dróg oddechowych, co obniża ryzyko nadkażeń bakteryjnych.

Maksymalne stężenie erdosteiny we krwi występuje po ok. godzinie od zażycia, a jej głównego metabolitu – po ok. 3 godzinach. Pełny efekt terapeutyczny, czyli wyraźnie łatwiejsze odkrztuszanie, pojawia się jednak dopiero po 3 – 4 dniach regularnego stosowania.

Na co stosuje się lek erdosteina? Wskazania

Erdosteina znajduje zastosowanie w leczeniu sekretolitycznym ostrych i przewlekłych chorób górnych oraz dolnych dróg oddechowych, w których dochodzi do nieprawidłowego wydzielania i transportu śluzu. Lekarze przepisują ją także w ramach leczenia zapobiegawczego sezonowych zaostrzeń przewlekłego zapalenia oskrzeli oraz jako terapię wspomagającą antybiotykoterapię przy zaostrzeniach bakteryjnych.

Najczęstsze wskazania do stosowania erdosteiny to:

• ostre i przewlekłe zapalenie oskrzeli, w tym zaostrzenia POChP;
• zapalenie zatok, błony śluzowej nosa, gardła i krtani;
• astma oskrzelowa z nadmiernym wydzielaniem śluzu;
• rozstrzenie oskrzeli z zaleganiem ropnej wydzieliny.

Niektóre preparaty stosuje się dodatkowo w zapobieganiu powikłaniom pooperacyjnym, takim jak zapalenie płuc czy niedodma. Warto sprawdzić w ulotce konkretnego leku, czy obejmuje takie wskazanie.

Jak stosować preparaty z erdosteiną? Dawkowanie

Dawkowanie erdosteiny zależy od wieku pacjenta, masy ciała i postaci leku. Standardową dawką u dorosłych jest 300 mg (1 kapsułka) 2 razy na dobę. W przypadku niektórych preparatów lekarz może zwiększyć dawkowanie do 3 razy dziennie, nie przekraczając 900 mg na dobę.

Kapsułki 300 mg są przeznaczone dla dorosłych i (w zależności od konkretnego preparatu) dla młodzieży od 12. roku życia. Część produktów skierowana jest wyłącznie do dorosłych, dlatego warto to zweryfikować w ulotce. Dzieci, które ukończyły 2. rok życia, przyjmują lek w postaci zawiesiny doustnej, w dawce 10 mg/kg masy ciała na dobę, podzielonej na 2 dawki co ok. 12 godzin. Leku nie stosuje się u dzieci poniżej 2. roku życia – bezpieczeństwo i skuteczność w tej grupie wiekowej nie zostały potwierdzone.

Zasady bezpiecznego przyjmowania leku

Kapsułki należy połykać w całości, popijając wodą, bez rozgryzania. Pokarm nie wpływa istotnie na wchłanianie erdosteiny, więc lek można przyjmować niezależnie od posiłków. Nie zaleca się stosowania leku bezpośrednio przed snem – nasilony odruch wykrztuśny może zaburzać nocny odpoczynek. U pacjentów z niewydolnością nerek i klirensem kreatyniny powyżej 25 ml/min nie trzeba zmieniać dawkowania – poniżej tej wartości lek jest przeciwwskazany.

Erdosteina – przeciwwskazania i środki ostrożności

Erdosteiny nie wolno stosować u pacjentów z nadwrażliwością na substancję czynną lub inne związki zawierające wolne grupy tiolowe. Lek jest też przeciwwskazany przy jakichkolwiek zaburzeniach czynności wątroby, w tym niewielkim wzroście aktywności enzymów wątrobowych, a nie tylko w ciężkiej niewydolności.

Kolejnym bezwzględnym przeciwwskazaniem jest niewydolność nerek z klirensem kreatyniny poniżej 25 ml/min. Leku nie stosuje się również u pacjentów z homocystynurią – wrodzonym zaburzeniem metabolizmu aminokwasów. Erdosteina jest częściowo metabolizowana do homocysteiny, dlatego brak danych o jej bezpieczeństwie u pacjentów na diecie wykluczającej metioninę.

Pobierz aplikację

Receptomat w telefonie!

Dbaj o zdrowie tak jak Ci wygodnie!

Aplikacja Receptomat to innowacyjne rozwiązanie telemedyczne, które pozwala dbać o ciągłość leczenia w prosty sposób. Usługi medyczne są dostępne dla Ciebie przez 7 dni w tygodniu! Umów się na teleporadę, prześlij dokumentację medyczną, ustaw powiadomienia o lekach. Wygodnie, szybko, niezawodnie.

Pobierz naszą aplikację

Ostrożności wymaga stosowanie leku u pacjentów z osłabionym odruchem kaszlowym lub zaburzeniami oczyszczania rzęskowego – u nich śluz może zalegać w drogach oddechowych mimo rozrzedzenia. Erdosteina nie wpływa na zdolność prowadzenia pojazdów i obsługiwania maszyn.

Erdosteina a inne leki – interakcje

Badania nie wykazały istotnych interakcji erdosteiny z:

• teofiliną;
• lekami rozszerzającymi oskrzela;
• kortykosteroidami wziewnymi;
• erytromycyną;
• amoksycyliną;
• kotrimoksazolem.

Wykazano natomiast korzystne działanie synergistyczne z budezonidem i salbutamolem. Erdosteina zwiększa też stężenie niektórych antybiotyków (amoksycyliny i klarytromycyny) w wydzielinie oskrzelowej. Terapia skojarzona z tymi antybiotykami działa szybciej i skuteczniej niż sama antybiotykoterapia, ponieważ rozrzedzony śluz ułatwia penetrację leku do miejsca infekcji.

Zdecydowanie nie zaleca się łączenia erdosteiny z lekami przeciwkaszlowymi. Takie połączenie nie ma uzasadnienia farmakologicznego i może prowadzić do groźnego nagromadzenia wydzieliny w oskrzelach, co zwiększa ryzyko nadkażenia bakteryjnego lub skurczu oskrzeli, zwłaszcza gdy leki przyjmuje się wieczorem.

Jakie są możliwe skutki uboczne stosowania erdosteiny?

Skutki uboczne erdosteiny dotyczą najczęściej układu pokarmowego. W badaniach klinicznych z udziałem około 1 520 pacjentów ból w nadbrzuszu, nudności i ból głowy występowały u 1 – 3% osób. Zaparcia, biegunka, suchość w jamie ustnej, zawroty głowy i ogólne złe samopoczucie pojawiały się u 0,5 – 1% pacjentów. Zgłaszano też zgagę oraz zaburzenia lub utratę smaku, głównie na początku leczenia.

Rzadziej obserwuje się reakcje skórne – wysypkę, pokrzywkę, a bardzo rzadko gorączkę lub reakcje nadwrażliwości typu egzema. Nasilenie działań niepożądanych ze strony przewodu pokarmowego nie różniło się istotnie od obserwowanego w grupie placebo, co potwierdza dobry profil bezpieczeństwa leku przy stosowaniu w zalecanych dawkach.

Aby ograniczyć ryzyko działań niepożądanych, warto:

• nie przekraczać zalecanej dawki dobowej;
• przyjmować lek w regularnych odstępach czasu;
• pić dużo wody w trakcie kuracji;
• przerwać stosowanie leku i skontaktować się z lekarzem przy pierwszych objawach nadwrażliwości.